Mart 22

Evrensel Kodlu (Unicode) Transkripsiyon Yazı Tipleri 22 Mart 2009 Pazar | 6 yorum

Konuşma seslerinin eksiksiz biçimde yazıya aktarılması amacıyla Latin kökenli harflerden yola çıkılarak geliştirilmiş olan International Phonetic Alphabet (Uluslararası Fonetik Alfabesi), bilgisayar ortamında dil üzerine çalışanların işini hayli kolaylaştırmaktadır. Alfabenin önemi, örneğin, bir ağız araştırmacısının ses kayıt cihazı vasıtasıyla kaydettiği konuşmaları yazıya aktaracağı sırada ortaya çıkmaktadır. Her ne kadar, ülkemizde yeteri kadar tanınmasa da bu alfabe, Gentium ya da Charis SIL gibi evrensel kodlu (Unicode) IPA yazı tipleri aracılığıyla pek çok transkripsiyon işaretini kullanmaya imkân tanımaktadır.

Victor Gaultney tarafından geliştirilen ve Açık Yazı Tipi Lisansı (Open Font License) altında ücretsiz olarak yayımlanan "Gentium" adlı yazı tipi, dünya genelinde yaygın bir şekilde kullanılan Latin harflerinin yanı sıra yaklaşık olarak 1.500 adet işaret barındırmakta ve Grek ile Kiril harflerini de desteklemektedir. Genişletilmiş diyakritik işaretlerine de sahip olan "Gentium Alternative" adlı ek bir yazı tipi ile birlikte sunulan Gentium kullanılarak yazılmış metinler, yazı tipinin Unicode yapısı dolayısıyla, yüklü olmadığı durumlarda da sorunsuzca görüntülenebilmektedir.

Windows'un yanı sıra Mac OS X ve Linux işletim sistemlerinde de kullanılabilen bu yazı tipini bilgisayarınıza yükleyebilmek için, Gentium yükleme sayfası üzerinde yer alan başlıklar altında bulunan ve işletim sisteminize uygun olan "Download" bağlantısına tıklamanız gerekmektedir. Ardından, WinRAR ya da WinZIP gibi uygulamalar sayesinde açabileceğiniz ZIP uzantılı arşiv içerisinden çıkan yazı tipi dosyalarını işletim sisteminizin "Fonts" klasörüne taşıma işlemini gerçekleşirmeniz lâzımdır (yazı tipi yükleme işleminin nasıl yapılacağıyla ilgili bilgiyi burada bulabilirsiniz).

Yazı tipini yükleme işlemi tamamlandıktan sonra, kullandığınız kelime işlemcisinin simge ekleme aracı sayesinde istediğiniz transkripsiyon işaretlerini metninize dâhil edebilir ya da kısayol atamak suretiyle bu işaretleri klavye üzerinden tuşlayabilirsiniz.

Gentium yazı tipinden bir kesit.

Ayrıca, Başlat tuşuna basıldığında ekrana gelen menüde yer alan Çalıştır aracına "charmap" komutunu vererek erişebileceğiniz Karakter Eşlem uygulaması sayesinde, yüklü durumdaki tüm yazı tiplerinin içeriğine kolayca erişebilirsiniz. Bu uygulama ile de kullanmak istediğiniz işaretleri kopyalayabilir ve metninize aktarabilirsiniz.

Karakter Eşlem uygulaması.

Gentium yazı tipinin dışında Doulos SIL ya da Charis SIL gibi yazı tipleri de yine SIL International'ın ağ sayfası aracılığıyla indirilebilmektedir. Birkaç şekil değişikliğinin dışında birbirinden farklı olmayan bu yazı tiplerinden istediğiniz herhangi birini tercih edip kullanabilirsiniz.

Aşağıda, Kutadgu Bilig'den alınmış bir beytin, bu üç yazı tipi ile yazılmış şekilleri mevcuttur:

Standartlaşmanın öneminin arttığı şu günlerde, bilgisayar ortamında dil ve karşılaştırmalı edebiyat çalışanların bu tür evrensel yazı tiplerini tercih etmeleri pek çok açından faydalı olacaktır ve bu sayede ileride oluşabilecek muhtemel sorunların önüne geçilebilecektir.

12450 okunma

6 yorum

Yazıcı şekli

İndir

Paylaş

Yorumlar

Gülsüm Akmeşe / 24 Mart 2009 Salı - 00:53 Gerçekten çok faydalı bir paylaşım. Artık çalışmalarımda sadece bu fontları kullanmaya çalışacağım bende. Teşekkürler...

betül / 5 Mayıs 2009 Salı - 16:40 bende okunuslar için font arıyorum nimrodphonetic yardımcı olabilirlisiniz?

petek / 14 Mayıs 2009 Perşembe - 12:01 Güzel fontlar hemen kaydettim

Zeynep Şule Şahin / 31 Ağustos 2009 Pazartesi - 01:27 Merhabalar Ben de fontu indirdim. Çok teşekkürler. Sayenizde istifade ediyoruz. Birde Osmanlıca bir metni transkiripsiyon alfabesiyle latinize ederken dikkat edilecek kuralları bulabileceğim bir sayfa önerirseniz çok sevinirim... Hayırlı Ramazanlar...

sait sait / 12 Eylül 2009 Cumartesi - 05:09 zeynep hanim zebaniosmani.blogspot.com bu adresten yararlanabilirsiniz

buğra hışır / 3 Mart 2012 Cumartesi - 19:01 Hızır gibi imdadıma yetiştiniz.Fonetik daha kolay sayenizde.

Yorum Ekle   Ad - Soyad   E-posta Adresi   Ağ Sitesi Yorumum aşağıdaki şartlara uygundur. Yeni yorumlarda uyarı mesajı gönder. Yazacağınız yorum ve mesajlarda, - Gerçek adınızı ve soyadınızı belirtiniz. - Geçerli bir e-posta adresi giriniz. - Dilbilgisi kurallarına uyunuz. Bu şartları sağlamayan yorum ve mesajlar yayımlanmayacaktır.