Kişisel Ağ Sayfası
www.isa-sari.com

Scrabble Nasıl Oynanır? Kurallar ve Taktikler

7 Nisan 2011 Perşembe 36 yorum İsa Sarı

Monopoly, Jenga ya da Tabu gibi birden fazla kişiyle oynanan masa oyunlarından biri olan "Scrabble", ne yazık ki, ülkemizde pek az kişi tarafndan bilinmektedir. Mevcut harfleri simetrik bir oyun tahtası üzerine belirli yönlerde dizerek, anlamlı kelimeler meydana getirme temeline kurulu olan bu oyun, oynayanlara hem düşünce güçlerini geliştirme hem de sözlük kullanma alışkanlığı kazandırma noktasında büyük yarar sağlayabilecek niteliktedir. Açıkçası, yüz yirmi değişik ülkede otuzdan fazla dilde oynanan, turnuvaları dahi düzenlenen Scrabble'ı ben de uzunca bir süredir oynamak istiyordum. Yakın zamanda oyunu deneme fırsatı bulabildim ve tabir yerindeyse, oyunun bağımlısı oldum. Scrabble nasıl oynanır sorusuna geçmeden önce, oyunla ilgili birkaç ufak bilgi vermek istiyorum.

Scrabble'ın Tarihi

Amerikalı Mimar Alfred Mosher Butts, daha önceden "Lexico" adıyla ürettiği benzer bir oyunu biraz daha geliştirir ve Scrabble'ın ilk şeklini ortaya çıkarır. Butts, "Criss-Crosswords" adını verdiğini bu prototipte, oyunun şimdiki sürümünde olduğu gibi, harflere belirli puan değerleri verir ve çapraz dizilim imkânı sunar. Geçim sıkıntısı içerisinde olan mucit, 15'e 15 karelerden oluşan oyun tahtasını da daha işlevsel hâle getirdikten sonra, oyunu piyasaya sürmek ve satışını yapmak amacıyla pek çok firmayla görüşür; fakat bundan bir sonuç alamaz ve kendi el emeği olan birkaç set ile baş başa kalır.

Hasbro logosu1948 yılına gelindiğinde, Connecticut'ta yaşayan James Brunot, sınırlı sayıda üretilen bu oyunlardan birine sahip olur ve Butts ile anlaşarak, oyunun telif haklarını satın alır. Brunot, ardından, oyunu daha da geliştirir ve belirli karelere rastlayan kelimelerin daha fazla puan kazandırması gibi yeni özellikleri oyuna ekler. Ayrıca oyunun adını da, kelime anlamı 'karalamak', 'tırmalamak' olan Scrabble ile değiştirir. 1949'da Brunot ve ailesi tam 2.400 adet oyun seti üretir, fakat bu işten hayli zararlı çıkarlar. 3 yıl sonra, Macy's mağazalarının sahibi Jack Straus, çıktığı bir yolculuk esnasında oynadığı bu oyunu çok beğenir ve fazla sayıda alım yaparak, "Herkes bir tane edinmeli!" sloganıyla mağazalarında satışa çıkarır. Aynı yıl Brunot, oyunun haklarını Selchow & Righter adındaki bir şirkete devreder ve 1955 yılının Ocak ayında İngiltere ve Avustralya'da oyunun satışına başlanır. Zararlar ve iflaslarla dolu geçen yılların ardından, 1984 yılında oyun NBC kanalındaki bir programda tanıtılır ve aynı kanalda 1990 yılına kadar oynatılır. Bu sırada oyun, ünlü hobi ürünleri ve oyuncak firması Hasbro'nun malı olmuştur ve bu tarihten itibaren günden güne daha fazla ülkede milyonlarca kişi tarafından severek oynanmaya başlayacaktır.

Scrabble'ın günümüzdeki sürümü

Scrabble'ın günümüzdeki sürümü

Oyunun Oynanışı

Oyun setinde yer alan parçalar şunlardır:
- 1 adet oyun tablosu
- 100 adet harf taşı
- 4 adet harf yerleştirme tablası
- 1 adet torba
- Oyun kılavuzu

İki, üç ya da dört kişi tarafından 15'e 15 eşit karelerden oluşan bir tablo üzerinde oynanan oyunun amacı, her kare üzerine bir harf dizmek yoluyla, anlamlı kelimeler üretmek ve en az bir harfi bu kelimelerle bitişen başka anlamlı kelimeler oluşturmaktır. Öncelikle, oyuna kimin önce başlayacağını belirlemek amacıyla, her oyuncu torbadan birer harf seçer. Alfabetik harf sırasına göre başlangıca en yakın harfi ya da boş taşı çeken oyuncu oyuna ilk olarak başlama hakkına sahip olur. Ardından, her oyuncu, torbadan 7'şer harf seçer ve bu harfleri tabla üzerine dizer. İlk oyuncudan başlamak suretiyle, herkes sırasıyla birer kelime üretir ve bunu tabloya dizer.

Oyunda, dizilen her harfin bir puan değeri vardır ve çok sık kullanılan harflerin (örn: a, e) değeri az iken, nadir olarak kelimelerde yer alanların (örn: ç, ş) değerleri ise hayli yüksektir. Mümkün olduğunca yüksek puan değerine sahip harften oluşan uzun kelimeler kurmak ve bu kelimeleri tablo üzerindeki puan katlayan özel karelere denk getirmek önemlidir. Üretilen her kelime, eğer başka bir kelimenin harfi ile bitişirse, bitişen harfin puan değeri de ana puana eklenir. Torbadaki ve oyuncuların elindeki taşlar bittiğinde oyun sona erer ve en yüksek puanı alan oyuncu, oyunun galibi olur.

Scrabble Nasıl Oynanır

Genel Kurallar

1. Kazanılan puanları toplamak üzere oyunculardan biri görevlendirilir. Bu oyuncu, üretilen her kelimenin puanını hesaplar ve çizeceği bir tabloda, kendisininki de dâhil olmak üzere, oyuncuların puanlarını hesaplar.

2. Oyuncular, sıra kendilerine geldiğinde, kelime üretmek yerine taş değiştirme hakkına sahiptirler. Taş ya da taşlarını değiştiren oyuncu, sırasını diğer oyunca bırakmış olur ve sıra tekrar kendisine gelene kadar tablo üzerine kelime yerleştiremez. Aynı zamanda her oyuncu, taş değiştirme ya da kelime üretme dışında pas geçme hakkına sahiptir.

3. Oyun süresince kullanılacak olan ve her oyuncunun hemfikir olduğu bir sözlükte yer alan madde başları, anlamlı kelime olarak kabul edilir. Tartışılan kelimelerde belirlenen sözlüğe başvurulur ve eğer kelime burada yer alıyorsa, puan hesaplanır ve sıra diğer oyuncuya geçer. Eğer kelime sözlükte yer almıyorsa, ürettiği kelimesi tartışılan oyuncu hakkını kaybetmiş olur ve puan kazanamadan sırasını diğer oyuncuya devretmek zorunda kalır. Özel isimler, ekler ve kısaltmalar kabul edilmez.

4. Aynı kelime oyunda birden fazla kere kullanılabilir, fakat tüm kelimeler yatay veya dikey olarak dizilmelidir. Ayrıca, dizilen bir harf başka bir kelimenin harfine temas ediyorsa, temas eden bu harfler de anlamlı kelimeler üretmelidir ya da o kelimenin anlamlı bir parçası olmalıdır.

5. Puan katlayan özel kareler sadece bir kez kullanılabilir. Diğer bir deyişle, özel kareye denk gelen bir kelime ile bitişen ya da o kelimedeki harfleri de kapsayan yeni bir kelimenin puan değeri hesaplanırken, katlayıcı ikinci seferinde dikkate alınmaz.

6. Tablasındaki tüm taşları kullanarak anlamlı bir kelime oluşturan oyuncu, ekstra 50 puan kazanır ve bu puan, harflerin puan değerleri hesaplandıktan sonra ana toplama eklenir.

Diğer kurallar ve oynanış biçimleri için oyun kılavuzundan faydalanabilirsiniz.

***

Hasbro logosuSonuç olarak, oyunun çoğu kişi tarafından bilinmemesine rağmen son derece eğlenceli olduğunu söyleyebilirim. Fikrimce bu oyun, herkes tarafından oynanmalı ve oynatılmalıdır. Ayrıca, okullarda ya da diğer eğitim kurumlarında da tavsiye edilmeli ve turnuvaları dahi gerçekleştirilmelidir. Arkadaşlarınızla bir araya gelerek saatlerce bu oyunu oynayabilirsiniz. Her oyunda tatlı bir rekabet süreci yaşayacağınızın garantisini verebilirim.

Oyunu, pek çok kırtasiye ya da büyük markette bulabileceğiniz gibi İnternet üzerinden de satın alabilirsiniz. Oyunla ilgili her türlü sorunuzu ya da paylaşımlarınızı ise yazı altındaki yorum formu aracılığıyla iletebilirsiniz.

, , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

36
Bir yorum yapabilir veya soru sorabilrsiniz.

avatar
19 Yorum konuları
17 Konu cevapları
2 Takipçiler
 
En çok okunan yorum
En fazla talep alan yorum
23 Yorum yazarları
DİLEK KEKLİKZagroshanNazlı çakırAli0908yasin Son yorum yazarları
  Abone ol  
en yeni en eski en beğenilen
Şunları bildir:
DİLEK KEKLİK
DİLEK KEKLİK

kelime yazarken yön farkeder mi . Yukaridan aşağı, sagdan sola, kualina uyulmalimi aşağıdan yukarı olur mu

Zagroshan
Zagroshan

Notalar yazılabilir mi?

Ali0908
Ali0908

Kısaca anlatayım arkadaşlar. Bende Türk yapımı scrabble var. Herkes 7 taş alıyor 1. Oyun tahtasının ortasındaki Yıldız’dan başlayarak yukarıdan aşağıya soldan sağa kelime yazarak başlıyoruz. Sağdan sola veya aşağıdan yukarı kelime kuramıyoruz. 2. Kelimeler boş alana değil diğer kelimelerin harfleriyle bağlantılı olmalı. 3. Örn. Kelime oluşturamadınız bir kez pas deme hakkınız var. Bir dahaki tur yine kelime oluşturamadıysanız elinizdeki taşları torbaya koyup yeniden 7 taş alıyoruz fakat bir tur daha oyunun dönmesini bekliyoruz. 4. Harf değiştirme: taşlarını değiştirmek isteyen oyuncu taşlarını diğer oyunculara gösterir diğer oyuncular bir kelime üretirse üretilen puan hanesine eksi olarak yazılır. Kalan harflerin üzerini torbadan 7… Devamı »

Nesibe
Nesibe

Mrb.tşkrler.sorum şu:her oyuncunun süresi ne olmalıdır.kolay gelsin

Sercim
Sercim

Merhaba arkadaşlar; benim bir - iki sorum olacak. Oyunun ortasında elimizde ki 7 taşın 5 tanesi ile bir kelime oluşturuyoruz fakat münferit bir kelime hiç bir harfe ya da kelimeye bağlanmıyor. Örneğin S,I,F,I,R,Ö,K var diyelim elimizde. Biz SIFIR kelimesini rastgele bir yere yerleştirebilir miyiz ?
İkinci sorum ise, oyun sonunda torbada taş kalmadı. Fakat elimizde de 7 den az sayıda taş var diyelim. Sıra her geldiğinde elimizde ki taşları eritene kadar devam mı edeceğiz oyuna yoksa torbada taş bitince elde ne kadar taş kalırsa kalsın onların sayılarını toplayacağız ?

yasin
yasin

elinizdeki harfleri rastgele biryere yerleştiremezsiniz ortada oluşan kelimelere mutlaka bir harfiniz temas etmeli. ikinci sorunuzda ise elinizde 7 den az taş kalırsa bitirinceye kadar oyun devam eder ancak rakibiniz ve siz 4 defa pas derseniz oyun orada biter

Meryem özacan
Meryem özacan

Bende bu oyunun faydali oldugunu dusunuyorum ve oynamak isterim ama cevremde bu oyunu bilmeyi birak ilgi duyan bile yok haberleri bile yok. Keşke bnmde 4 tane arkadasm olsa da bende oynasam cok imreniyorum.( bilenlere ve oynayanlara ). Sizede tesekkurler buarada. Sanki bzm 9 taş a benzettm ben.

Exshen83
Exshen83

Merhaba ben oyunu aldım ancak anlayamadım biraz anlatabilirmisiniz

Özgür Kongur
Özgür Kongur

eksik olan bir taşı alabilme imkanı var mı? internette aradım ama bulamadım

serdar
serdar

hangı harf lazım ben de fazla var

Nevin Demirgibi
Nevin Demirgibi

Joker oyunun sonunda elde kalırsa kaç sayı düşülür

Veysel Yalçın
Veysel Yalçın

Şey scrabble tablosunda karelerin içinde yazılmış yazılar nelerdir

yagmur .
yagmur .

bu oyunun kurallarını cok kısa bir sekilde yazmam gerekiyor nasıl kısaltabilirim??

Akın Aslan
Akın Aslan

Bos yada joker denilen tasi hangi harf yada harfler kullanilir

esma ozkan
esma ozkan

İyi günler ben bu oyunu bi konu üzerine dökmek istiyorum nasill yapabilirim bi fikriniz varmi ?

Dilek
Dilek

Ben kızımla oynamak için aldım ama bir türlü kelime dizerken olurmu olmazmı anlayamadım.mesela bir kelimeye birleşik başka kelime yazınca tam zıttında anlamlı olmayan başka kelime çıkıyor ozaman yazılamıyormu?

Alp Mustafa Gokcel
Alp Mustafa Gokcel

Oynarken bir düşünme süresi varmıdır yoksa süresiz düşünme hakkına sahip miyiz.

Nazlı çakır
Nazlı çakır

Yok istediğiniz gibi düşünebilirsiniz ama 1 dk'ayı geçmemesi lazım

Gülşah yılmaz
Gülşah yılmaz

Scrabble orijinal aldım yeni, oyun tahtasının sağ alt köşesindeki puan değerleri ne işe yarıyo?

Esra sakın
Esra sakın

Yasemin abla, eğer yazabileceğin bir kelime yoksa ya da sendeki bazı veya bütün harflerden memnun değilsen taş değiştirme hakkın var. Tabiki bu oğlun içinde geçerli

yasemin atalay
yasemin atalay

Oyunu aldım ama bir türlü nasıl oynanacıgını çözemedim yaaaa ....Çekmiş olduğum taşlardan kelime üretemezsem ne yapmalıyım.... taşları geri bırakıcam, yeni bir taşmı alcam yada üretim tek tek mi çekiyoruz taşları bi yardım edin yaa oğlum için aldım bilmediğim için onunla oynayamıyorum..

Esra sakın
Esra sakın

Ablacım taş çekersen karşı takıma yani oğluna geçiyor .sana geldiğinde eğer yazabileceğin bir taş yoksa sıra sana geldiğinde tekrardan değiştirebilirsin.

Ali0908
Ali0908

Kısaca anlatayım arkadaşlar. Bende Türk yapımı scrabble var. Herkes 7 taş alıyor 1. Oyun tahtasının ortasındaki Yıldız’dan başlayarak yukarıdan aşağıya soldan sağa kelime yazarak başlıyoruz. Sağdan sola veya aşağıdan yukarı kelime kuramıyoruz. 2. Kelimeler boş alana değil diğer kelimelerin harfleriyle bağlantılı olmalı. 3. Örn. Kelime oluşturamadınız bir kez pas deme hakkınız var. Bir dahaki tur yine kelime oluşturamadıysanız elinizdeki taşları torbaya koyup yeniden 7 taş alıyoruz fakat bir tur daha oyunun dönmesini bekliyoruz. 4. Harf değiştirme: taşlarını değiştirmek isteyen oyuncu taşlarını diğer oyunculara gösterir diğer oyuncular bir kelime üretirse üretilen puan hanesine eksi olarak yazılır. Kalan harflerin üzerini torbadan 7… Devamı »

Doğan Yılmaz
Doğan Yılmaz

Her daim severek oynuyoruz. Bağımlısı oluyorsunuz belli bir zamandan sonra. Herkese tavsiye ederim. 3-4 arkadaş bir araya gelince daha eğlenceli oluyor.

Exshen83
Exshen83

Doğan bey merhabalar ismim nebi bende aldım ama anlayamadım bir türlü. oyunun oynanisini bana tarif edebilirmisiniz şimdiden çok teşekkür ederim...

Nazlı çakır
Nazlı çakır

Ben daha önce scabble oynadım çok güzel bir oyundur bilginize